Onze vertrouwde fossiele brandstoffen raken stilaan uitgeput. De kosten voor de exploratie en exploitatie worden zo hoog dat we best volop inzetten op duurzame energie. Ook de toenemende zorg voor de klimaatopwarming, CO2-emissies en het leefmilieu, vraagt om verandering. Zonne-energie, energie uit biomassa, bodemenergie, wind- en waterenergie zijn duurzaam omdat de mens er voor onbeperkte tijd over kan beschikken en het gebruik ervan het leefmilieu en de toekomstige generaties niet benadeelt. Bovendien zijn ze hernieuwbaar, en maken ze ons onafhankelijk van de olieproducerende regio’s.
De overgang naar zo’n nieuw energietijdperk baart velen zorgen en er is nog veel onderzoek nodig om de transitie tot een goed einde te brengen. Maar eerder dan deze ‘econoshock’ als een bedreiging te zien, liggen er in deze nieuw gedefinieerde energiemarkt gigantische opportuniteiten voor het rapen.
Bedrijven zien meer en meer mogelijkheden om deze kansen maximaal te exploiteren. Dat ervaart VITO dagelijks; grote ondernemingen én kmo’s kloppen dagelijks aan om een opslossing te vinden voor hun “energievraagstuk”.
“Voor VITO is energie niet zomaar een grondstof. Het is een strategische resource, die zal bepalen welke spelers morgen aan zet zijn. Vanuit die overtuiging neemt VITO een leidende internationale pioniersrol op op het vlak van geïntegreerde duurzame energiestrategieën. Aan de basis ligt het door VITO ontwikkelde en ruim verspreide concept ‘trias energetica’. Allereerst onnodig energieverbruik voorkomen, kan het niet anders dan zo zuinig mogelijk, en ten slotte absolute voorrang aan duurzame energie!”
Maar VITO gaat een stap verder. Door de introductie van lokale energiebronnen wordt een gebouw naast consument ook producent. Dit levert bijkomende uitdagingen in vergelijking met klassieke netwerkmodel, waarbij centrale energieleveranciers hoofdzakelijk stroomafwaarts energie ter beschikking stellen van verschillende gebruikers.
Maar vraag en aanbod op elkaar afstemmen is niet zo eenvoudig als het lijkt. Wind- en zonne-energie zijn niet op commando beschikbaar. Af en toe treden pieken in energiebevoorrading op, op andere momenten dreigen tekorten. Sommige productieprocessen kunnen niet uitgesteld worden tot op het moment van de meest optimale prijs en beschikbaarheid. In een slim energienetwerk zorgt een afstemming van de energievraag op het aanbod, en omgekeerd, ervoor dat maximale energie-efficiëntie behaald wordt met hernieuwbare energiebronnen en dit aan de laagst mogelijke kostprijs én zonder verstoring van de dagelijkse operaties.
Ook tal van kmo’s doen vandaag al hun voordeel met deze nieuwe kijk op energie als ‘prosument’ van groene stroom. Anderen bieden dan weer producten en diensten aan die belangrijke componenten vormen in het geïntegreerde slimme energienetwerk, zoals slimme meters of andere elektronische componenten.
Voor bedrijven, ook kmo’s, stelt VITO zijn kennis en uitgebreide testinfrastructuur ter beschikking. Onze experten staan paraat om ondersteuning te bieden op het gebied van technologische ontwikkeling, validatie van innovatieve technologieën, software ontwikkeling en algemeen advies verlening. De verschillende testfaciliteiten en laboratoria zijn op een modulaire manier geïntegreerd tot een ‘smart grids testinfrastructuur’.
In deze testinfrastructuur kan een kmo, woning of zelfs een hele woonwijk gesimuleerd worden met een micro grid van 150 kVA. Door de integratie van de verschillende labo’s kan de interactie tussen variabele verbruikspatronen, zowel thermisch als elektrisch, en de productie op het distributienet niet alleen gesimuleerd en opgevolgd worden, maar zelfs intelligent aangestuurd worden. Eén ervan is het thermotechnisch labo.
"In dit labo doen we stationaire en dynamische metingen van energieverbruiken van bijvoorbeeld boilers, al dan niet op basis van biomassa, warmtepompen, zonnecollectoren, thermische opslagmedia en vooral diverse combinaties hiervan. Aan deze onderdelen kunnen dezelfde condities worden opgelegd als die zich voordoen in de werkelijkheid. Een uniek controleprogramma kan oneindig veel patronen van warmte- en elektriciteitsvraag voorleggen aan diverse combinaties van warmte- en elektriciteitsproducerende units: micro WKK, gasgestookte turbines en warmtepompen."
Batterijen vormen een belangrijk facet in de elektrificatie van onze samenleving. VITO beschikt dan ook over een uitgebreid park waar batterijen op hun levensduur en volgens type belastingpatroon kunnen worden getest.
De komende jaren zal een steeds groeiend aantal significante, maar helaas onvoorspelbare en minder controleerbare productie-eenheden als wind- en zonne-energie aan het distributienet gekoppeld worden. Als dit niet goed ondervangen wordt, zou de stabiliteit en betrouwbaarheid van onze energievoorziening in het gedrang kunnen komen.
VITO gaat deze uitdaging aan met de Intelligator®, een hard- en softwareconcept om de energievraag optimaal af te stemmen op het aanbod van het ogenblik – de zogenaamde demand side integration. In combinatie met aangepaste hardware zoals slimme meters, is de software in staat op piekmomenten de elektriciteitsvraag te balanceren.
“Vergelijk het met een veilingsysteem dat continu zorgt voor een juiste prijszetting dankzij het uitbalanceren van vraag en aanbod. Bij dat uitbalanceren zullen productie-eenheden uitgerust worden met opslagsystemen, die geïntegreerd beheerd worden. Consumptie-eenheden zullen dan weer worden uitgerust met slimme meters. Op elk moment zullen we zo een maximaal rendement halen aan de laagst mogelijke kostprijs. En dit met vooral hernieuwbare energiebronnen.“
Wil u mee het voortouw nemen in deze boeiende overgang naar een nieuwe kijk op energie? Wil u mee energie gaan produceren of op een andere manier gaan consumeren? Klop dan voor uw duurzaam energieproject best even aan bij VITO! Wij werken samen met bedrijven aan slimme oplossingen voor de toekomst.
